Perfecte vragen voor de tijd van het jaar. Bestaat god? Is er buitenaards leven? Moeten we de ruimte koloniseren? Postuum beantwoordt Stephan Hawking tien existentiële vragen. Pittige kost voor alfa’s, die door zich door een natuurkundig jargon moeten worstelen, maar de antwoorden zijn helder. Spoiler alert!
Laten we uit de tien wezensvragen van Hawking er eens twee pakken. Te beginnen met de vraag die zelfs op het randje van 2021 nog immer voer voor wrijving is: bestaat er een god?
Zo’n 13,7 miljard jaar geleden brak het los met een knal waarvan het geluid nu nog steeds te horen is. De oerknal. De geboorte van een heelal met 100 miljard sterrenstelsels met elk weer 100 miljard sterren. In die gigantische ruimte is de aarde zo groot als een komma in een tiendelige encyclopedie. Stel je op deze komma één inkt-atoom voor te midden van miljoenen andere die samen het leesteken vormen. Dát ieniemienie deeltje te midden van talloze andere leestekens zou zijn uitverkoren. Door god.
Weinig geloofwaardig, meent Hawking. Waarom zo veel tijd en energie verspild aan één onbeduidend onderdeel van het heelal? Dat kan de aanwezigheid van een god niet verklaren. Bovendien: voor de oerknal was er niets, ruimte noch tijd. Dus ook geen omgeving waarin een god zou kunnen zijn.
Hawking ontkracht een godsbestaan met op logica gebaseerde argumenten. Een gelovige zal hij daarmee niet overtuigen. Dat juist dat ene inkt-atoom is uitverkoren zal voor hem hét argument zijn om de unieke verbintenis tussen god en mens te illustreren. En natuurlijk was er voor de oerknal niets: alleen gods scheppende kracht kan van niets iets maken. De wetenschappelijke verklaring voor de afwezigheid van een god lijkt veel op de religieuze verklaring. Het is alleen de andere kant uit redeneren. Met dit verschil dat de één twijfel tot zijn waarheden toelaat en de ander niet.
Dan die andere vraag, of we de ruimte moeten koloniseren. Met onderwijl 8 miljard mensen op die ene komma en still counting een relevante vraag. Ja, zegt Hawking, we moeten de ruimte koloniseren. Sinds zijn ontstaan 200.000 jaar geleden heeft homo sapiens zich supersnel ontwikkeld. Als we het nog een miljoen jaar wil uithouden, dan zullen we op zoek moeten gaan naar nieuwe plaatsen, want het wordt krap hier. Laten we beginnen met de maan. Van het (inmiddels bewezen) ijs dat daar in maankraters ligt, zouden we drinkwater en raketbrandstof kunnen maken. Vanaf zo’n maandorp kunnen we dan weer andere planeten ontdekken.
Een upgrade van de geestelijke en lichamelijke kwaliteiten van de mens is ondertussen wel nodig om de steeds complexere technologie de baas te blijven, overpeinst Hawking. Zo kunnen we met allerlei technieken ons DNA aanpassen om ziektes en beperkingen te voorkomen. Bij gewassen is dat jaren geleden al succesvol gedaan. Genetische modificatie heeft daar het voedselvraagstuk opgelost. Wees dan ook niet bang voor verandering, maar zorg dat die in ons voordeel werkt.
In zijn nalatenschap roept de gelauwerde natuur- en wiskundige ten slotte jongeren op om toekomstgerichte wetenschappen te bestuderen. We besteden veel tijd aan het bestuderen van de geschiedenis, wat toch grotendeels een geschiedenis van domheid is, meent Hawking. De bestudering van de toekomst zou net zoveel aandacht moeten krijgen.
“High tech is wasted on the shittiest generation ever”, schampert Louis C.K. over jongeren in zijn hilarische sketch Cell Phone, die me telkens weer de lachtranen over mijn wangen laat lopen. Gelukkig zijn het vaak maar een paar andersdenkenden die grote veranderingen veroorzaken. Hopelijk bereikt Hawking die jonge nieuwsgierigen.
Lekker lang lezen 